𝗕𝗔𝗕𝗔 𝗔𝗨 𝗥𝗨𝗠: Ένα από τα καλύτερα cocktail bars του κόσμου στο Amaryllis Roof Garden

𝗔𝗺𝗮𝗿𝘆𝗹𝗹𝗶𝘀 𝗥𝗼𝗼𝗳 𝗚𝗮𝗿𝗱𝗲𝗻 𝗢𝗣𝗘𝗡𝗜𝗡𝗚 𝗠𝗼𝗻𝗱𝗮𝘆 𝟯 𝗠𝗮𝘆 𝟮𝟬𝟮𝟭!

Επιτέλους, την Δευτέρα 3 Μαΐου το ανανεωμένο 𝗔𝗺𝗮𝗿𝘆𝗹𝗹𝗶𝘀 𝗥𝗼𝗼𝗳 𝗚𝗮𝗿𝗱𝗲𝗻 ξεκινάει άλλο ένα υπέροχο καλοκαιρινό ταξίδι στον κόσμο των γεύσεων sushi, των εντυπωσιακών cocktails, της ατελείωτης μουσικής σε μια άκρως ειδυλλιακή και σαγηνευτική ατμόσφαιρα με θέα το λιμάνι της Ναύπακτου.

Φέτος τo 𝗕𝗔𝗕𝗔 𝗔𝗨 𝗥𝗨𝗠 ένα από τα καλύτερα cocktail bars του κόσμου, σχεδιάζει ειδικά για το Amaryllis Roof Garden τα πιο ευφάνταστα cocktails χρησιμοποιώντας προσεκτικά επιλεγμένες ποικιλίες από ποιοτικά και ιδιαίτερα αποστάγματα και λικέρ, με το ρούμι να έχει την τιμητική του!

Το 𝗕𝗔𝗕𝗔 𝗔𝗨 𝗥𝗨𝗠 είναι ένα εμβληματικό rum & cocktail bar στο κέντρο της Αθήνας, βραβευμένο πολλές φορές ως ένα από τα Καλύτερα 50 Bars του κόσμου, που ουσιαστικά από το 2009 που άνοιξε, έφερε την επανάσταση στα cocktails προσφέροντας πάντα ποιοτικά ποτά!

Ταξιδέψτε στην ιστορία του cocktail και τις διαφορετικές κουλτούρες του και συνδυάστε τα με τις υπέροχες σπεσιαλιτέ sushi από τον ανανεωμένο κατάλογο που υπογράφει ο chef 𝗚𝗮𝗿𝗱𝗲𝗻 𝗝𝗮𝘆𝘃𝗲𝗲!

Κάντε έγκαιρα την κράτησή σας, καθώς οι θέσεις είναι περιορισμένες λόγω περιοριστικών μέτρων covid -19.

Amaryllis Roof Garden. Απλά, μαγεία!
10:00-23:00 CAFÉ, COCKTAILS & SUSHI 🍸🍣
2634 025525

Άνοιγμα από σήμερα της εστίασης με κωδικό 6 για πελάτες και self test για εργαζόμενους

Άνοιξε το πρωί η εστίαση ύστερα από μισό χρόνο λοκντάουν με οδυνηρές για τον βαριά πληττόμενο κλάδο, εν μέσω ανησυχιών για τα επιδημιολογικά δεδομένα λόγω της ανεξέλεγκτης πορείας της πανδημίας.

Η επανεκκίνηση γίνεται χωρίς ένεση ρευστότητας πριν το άνοιγμα και μετά από τη σύγχυση με τα καφέ μπαρ και τους Κωδικούς Αριθμούς Δραστηριότητας των επιχειρήσεων.

Τα καταστήματα εστίασης θα είναι πλέον ανοιχτά έως τις 10:45 το βράδυ χωρίς μουσική και με τραπεζοκαθίσματα αποκλειστικά σε υπαίθριο χώρο, ενώ οι πολίτες πρέπει να στέλνουν τον κωδικό 6 με SMS στο 13033.

Σημειώνεται ότι από σήμερα αλλάζει το ωράριο για την απαγόρευση κυκλοφορίας, καθώς οι πολίτες μπορούν να μετακινηθούν από τις 5 το πρωί έως τις 11 το βράδυ (με αποστολή SMS στο 13033).

Τι ισχύει για την επαναλειτουργία

Η Ένωση Εστιατορίων και Συναφών Αττικής, η ΚΥΑ Δ1α/Γ.Π.οικ. 27683 (ΦΕΚ Β 1814/29 -4-21) επισημαίνει ότι σε ισχύ από σήμερα στις 6:00 π.μ. μέχρι την Δευτέρα 10 Μαΐου επιτρέπεται:

Η λειτουργία μόνο των επιχειρήσεων που διαθέτουν άδεια λειτουργία για κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος και παρέχουν υπηρεσίες εστίασης (π.χ. εστιατόρια, καφέ, ίντερνετ καφέ, κυλικεία, αναψυκτήρια, καντίνες, catering, εκτός από φοιτητικά εστιατόρια]) υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

► αποκλειστικά σε ανοικτό υπαίθριο χώρο,

► φιλοξενία μόνο καθήμενων πελατών,

► μη αναπαραγωγή μουσικής και υπό τους κάτωθι υγειονομικούς όρους:

  • Απολύμανση καταλόγων κατά την εναλλαγή των πελατών στα τραπέζια
  • Τοποθέτηση απολυμαντικού προϊόντος ανά τραπέζι
  • Υποχρεωτική χρήση μάσκας από το προσωπικό και τους πελάτες κατά τον χρόνο αναμονής
  • Μέχρι έξι άτομα ανά τραπέζι
  • Τήρηση αποστάσεων τραπεζοκαθισμάτων (0.90εκ εάν δεν παρεμβάλλεται καρέκλα μεταξύ των τραπεζιών, 1.20εκ εάν παρεμβάλλεται στην πλευρά του ενός εκ των 2 τραπεζιών καρέκλα και 1.80εκ εάν παρεμβάλλονται στις πλευρές και των 2 τραπεζιών καρέκλες)
  • Χρήση μπαρ (εξωτερικός χώρος) με τοποθέτηση σκαμπό, 2 σκαμπό μαζί και απόσταση 1,5μ για κάθε επόμενη δυάδα

► Δυνατότητα λειτουργίας από τις 5:00 έως τις 22:45

► Οι υπηρεσίες παροχής προϊόντων σε πακέτο από το κατάστημα (take away), διανομής προϊόντων (delivery) και καθ’ οδόν εξυπηρέτησης (drive-through) επιτρέπονται και μετά το πέρας της λοιπής λειτουργίας, χωρίς πάντως την παραμονή πελατών στον εσωτερικό ή εξωτερικό χώρο ευθύνης των επιχειρήσεων αυτών.

► Λειτουργία καταστημάτων με άδεια υγειονομικού ενδιαφέροντος εντός στοών, εμπορικών κέντρων, υπεραστικών σταθμών και αεροδρομίων μόνο με τις υπηρεσίες παροχής προϊόντων σε πακέτο από το κατάστημα (take away) και διανομής προϊόντων (delivery).

► Για τα καταστήματα τροφίμων και το λιανεμπόριο υπάρχει δυνατότητα λειτουργίας την Κυριακή, 9 Μαΐου 2021.

Σημειώνεται ότι συνεχίζει να είναι σε αναστολή η λειτουργία υπηρεσιών τροφοδοσίας για εκδηλώσεις (ΚΑΔ 56.21-catering).

Υποχρεωτικά τα αμφιλεγόμενα self test

Και σε αυτή την περίπτωση υποχρεωτική είναι η διενέργεια των αμφιλεγόμενων self test για τους εργαζόμενους και τους αυτοαπασχολούμενους οι οποίοι παρέχουν εργασία με φυσική παρουσία σύμφωνα με την ΚΥΑ Δ1α/ΓΠοικ. 24525/18.4.21 (ΦΕΚ Β 1588/18.4.21) σύμφωνα με την οποία ο αυτοδιαγνωστικός έλεγχος διενεργείται υποχρεωτικά 1 φορά την εβδομάδα, πριν την προσέλευση του εργαζόμενου στον τόπο παροχής εργασίας και έχει ισχύ 1 εβδομάδα από την ημέρα διενέργειάς του.

Ο έλεγχος διενεργείται έως και 24 ώρες προ της πρώτης ημέρας της εβδομάδας που ο εργαζόμενος παρέχει την εργασία του με φυσική παρουσία. Σε περίπτωση που ο εργαζόμενος καλείται να παραστεί εκτάκτως στο χώρο εργασίας ο διαγνωστικός έλεγχος δύναται να διενεργείται και αυθημερόν.

Η διαδικασία ταυτοποίησης στοιχείων γίνεται μέσω του συστήματος ΕΡΓΑΝΗ ενώ το αποτέλεσμα του τεστ θα πρέπει να δηλώνεται στην ηλεκτρονική πλατφόρμα www.self-testing.gov.gr ακολουθώντας τα σχετικά βήματα.

Σε περίπτωση θετικού αποτελέσματος αυτοδιαγνωστικού ελέγχου, το οποίο δηλώνεται στην παραπάνω πλατφόρμα, θα πρέπει εντός 24 ωρών να διενεργηθεί επαναληπτικός έλεγχος (rapid test ή PCR) σε δημόσια ή ιδιωτική δομή. Εάν και σε αυτή την περίπτωση το τεστ είναι θετικό εκδίδεται η σχετική βεβαίωση από την δομή εξέτασης και τίθεται σε κατ’ οίκον περιορισμό ακολουθώντας τις οδηγίες του ΕΟΔΥ. Σε κάθε περίπτωση όλα τα τεστ δηλώνονται στην παραπάνω πλατφόρμα.

Τι ισχύει για τα ξενοδοχεία

Οι παραπάνω προϋποθέσεις ισχύουν και για τη λειτουργία των εστιατορίων, αναψυκτηρίων και καφέ των ξενοδοχείων, που βρίσκονται σε εξωτερικό χώρο.

Κατ’ εξαίρεση λειτουργούν και τα εστιατόρια, αναψυκτήρια, καφέ σε εσωτερικούς χώρους ξενοδοχείων, τα οποία εξυπηρετούν μόνο τους διαμένοντες σε αυτά και υπό την προϋπόθεση ότι λαμβάνονται μέτρα αποφυγής συνωστισμού και τηρούνται οι αποστάσεις μεταξύ τραπεζοκαθισμάτων και οι κανόνες υγιεινής. Επιπλέον, ορίζονται τα εξής:

  • Υποχρεωτική χρήση μάσκας από το προσωπικό, καθώς και από τους διαμένοντες κατά την αναμονή,
  • μέχρι έξι άτομα ανά τραπέζι,
  • πληρότητα 50% της δυναμικότητας όπως ορίζεται στην περ. 2δ’ της παρ. Α του άρθρου 14 της υπό στοιχεία Υ1γ/Γ.Π/οικ.47829/23.3.2017 απόφασης του Υπουργού Υγείας (Β’ 2161) επί της συνολικής εσωτερικής ωφέλιμης επιφάνειας (ΩΕ/1,3 τ.μ).
  • Πληρότητα 40% της δυναμικότητας όπως ορίζεται στην περ. 2δ’ της παο. Α του άρθρου 14 τικ υπό στοιχεία Υ1γ/Γ.Π/οικ.47829/23.3.2017 απόφασης του Υπουργού Υγείας επί της συνολικής εξωτερικής ωφέλιμης επιφάνειας (ΩΕ/0,70 τ.μ).
  • Απαγόρευση ζωντανής μουσικής.
  • Απαγόρευση πραγματοποίησης εκδηλώσεων/συναθροίσεων/ δεξιώσεων.

Τα πρόστιμα και οι κυρώσεις

1. Μη τήρηση των κανόνων αναστολής λειτουργίας ορίων πελατών, τήρησης κανόνων υγιεινής και απολύμανσης, ορίου ατόμων, απαγόρευσης μουσικής.

Για επιχειρήσεις έως 20 τμ

1η παράβαση – Διοικητικό πρόστιμο 2.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας 15 μέρες

2η παράβαση – Διοικητικό πρόστιμο 4.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας 30 μέρες

3η παράβαση – αν γίνει εντός 3 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 30 μέρες, αν γίνει εντός 6 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 60 μέρες.

Για επιχειρήσεις άνω των 20τμ έως 100τμ

1η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 3.000 ευρώ, 25%-50% 5.000 ευρώ, 50%-75% 7.000, μεγαλύτερο του 75% 10.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 15 μέρες.

2η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 10.000 ευρώ, 25%-50% 15.000 ευρώ, 50%-75% 20.000, μεγαλύτερο του 75% 30.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 30 μέρες.

3η παράβαση – αν γίνει εντός 3 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 30 μέρες, αν γίνει εντός 6 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 60 μέρες.

Για επιχειρήσεις άνω των 100 τμ και έως 300 τμ

1η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 10.000 ευρώ, 25%-50% 11.000 ευρώ, 50%-75% 13.000, μεγαλύτερο του 75% 15.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 15 μέρες.

2η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 15.000 ευρώ, 25%-50% 25.000 ευρώ, 50%-75% 35.000, μεγαλύτερο του 75% 50.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 30 μέρες.

3η παράβαση – αν γίνει εντός 3 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 30 μέρες, αν γίνει εντός 6 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 60 μέρες.

Για επιχειρήσεις άνω των 300 τμ

1η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 15.000 ευρώ, 25%-50% 20.000 ευρώ, 50%-75% 25.000, μεγαλύτερο του 75% 30.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 15 μέρες.

2η παράβαση – το διοικητικό πρόστιμο κλιμακώνεται αναλόγως του ποσοστού υπέρβασης των ορίων: 1%-25% 30.000 ευρώ, 25%-50% 35.000 ευρώ, 50%-75% 40.000, μεγαλύτερο του 75% 50.000 ευρώ και αναστολή λειτουργίας για 30 μέρες.

3η παράβαση – αν γίνει εντός 3 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 30 μέρες, αν γίνει εντός 6 μηνών από την αρχική, αναστέλλεται η λειτουργία για 60 μέρες.

2. Υπέρβαση του ωραρίου λειτουργίας, διοικητικό πρόστιμο 1.000 ευρώ.

3. Παραμονή πελατών (η αναμονή για την παραλαβή επιτρέπεται) σε εσωτερικούς ή εξωτερικούς χώρους ευθύνης επιχειρήσεων, διοικητικό πρόστιμο 3.000 ευρώ στην επιχείρηση/νομικό πρόσωπο (ΟΕ, ΕΠΕ, κτλ) και αναστολή λειτουργίας 15 μέρες (και 300 ευρώ ανά πελάτη).

4. Μη τήρηση αναστολής λειτουργίας επιχείρησης επιβάλλεται πρόστιμο στις επιχειρήσεις/νομικά πρόσωπα (ΟΕ, ΕΕ, ΕΠΕ, κτλ) 5.000 ευρώ ενώ στα φυσικά πρόσωπα που έχουν την ευθύνη λειτουργίας των χώρων 3.000 ευρώ.

πηγή: efsyn.gr 

Προχωρά το σχέδιο του ηλεκτρικού πλοίου στη γραμμή Αίγιο-Άγιος Νικόλαος

«Σε πλήρη ανατροπή των όσων διαδίδονταν, για ναυάγιο του πρότζεκτ του υπουργείου Ναυτιλίας στην Πορθμειακή Γραμμή Αιγίου – Αγίου Νικολάου Δωρίδας – Τριζονίων, με την δρομολόγηση -για πρώτη φορά στην Ελλάδα- ηλεκτρικού πλοίου ανατροφοδοτούμενου στις δύο στεριές μέσα από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προχωρά το Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο Αιγιάλειας». Αυτό αναφέρει σε ρεπορτάζ του ο Δημήτρης Τριανταφυλλόπουλος για την εφημερίδα «Πελοπόννησος», συνεχίζοντας την παράθεση στοιχείων που εδώ και καιρό έχει ξεκινήσει με την έρευνά του.

«Η εκτίμηση του αντιπεριφερειάρχη Καινοτομίας Δυτικής Ελλάδας Φωκίωνα Ζαΐμη στην «ΠτΔ, ότι λόγω της απόστασης των 12 ν.μ. «κρίνεται ασύμφορο, μη βιώσιμο και άρα απαγορευτικό» το πρότζεκτ,  όταν μάλιστα το κονδύλι για πιλοτική εφαρμογή ανέρχεται στα 5 εκατ. ευρώ, δεν συνάδει με αυτή του προέδρου του  Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Αιγιαλείας (ΔΛΤΑ) Βασίλη Χριστόπουλου, ο οποίος -κατά πληροφορίες της «ΠτΔ»-προχωρά εντός των ημερών σε προγραμματική σύμβαση με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, ομάδα του οποίου (υπό τον καθηγητή κ. Βόκα) εν γνώσει του υπουργείου τρέχει το πρωτότυπο σχέδιο», σημειώνει το δημοσίευμα, και συνεχίζει:

«Ο τίτλος της ανάθεσης είναι «Τεκμηρίωση και Υποβολή Φακέλου ΥΓΟΣ (Υπηρεσίας Γενικού Οικονομικού Συμφέροντος) για την χρηματοδότηση του 1ου Υβριδικού – Ηλεκτρικού Πλοίου» μέσω έκθεσης για το σχετικό τμήμα του συνολικού έργου, βάσει στοιχείων που θα παρέχονται από τους αρμόδιους φορείς. Η τεκμηρίωση αφορούν σε κρατική ενίσχυση, για ακτοπλοϊκή γραμμή με το Hybrid Boat που θα παρέχεται από το Δημόσιο στους πολίτες τη χώρας.

Το έργο εντάσσεται σε ένα γενικότερο σχέδιο του υπουργείου Ναυτιλίας, γι’ αυτό και αναμένεται σχετική ανακοίνωση από τον γενικό γραμματέα Λιμένων – Λιμενικής Πολιτικής και Ναυτιλιακών Επενδύσεων Δρ. Ευάγγελο Κυριαζόπουλο, στην οποία θα αναφέρεται η γεωγραφική περιοχή Αίγιο – Αγιος Νικόλαος – Τροιζόνια των Δήμων Αιγιάλειας και Δωρίδας, για την παρεχόμενη υπηρεσία, με ποσοτικά στοιχεία για την έκταση των περιοχών και τον καλυπτόμενο πληθυσμό.

Επίσης, θα περιγράφεται η χρονική διάρκεια σε έτη, που θα περιλαμβάνει και την κατασκευή της απαραίτητης υποδομής έως την απόσβεση της υποδομής με χρηματοοικονομική ανάλυση, συνοπτική παρουσίαση, στοιχεία ποσοτικά δρομολογίων -επιβατικής, εμπορευματικής κίνησης, πληρότητας κ.λπ., πίνακα με ώρες – μέρες ανά μήνα ή και έτος, στοιχεία για τον εξοπλισμό κ.λπ.

Για τα παραπάνω, το Λιμενικό Ταμείο έχει εγκρίνει σχετικό κονδύλι από τον προϋπολογισμό του.

Υπενθυμίζεται ότι τον Ιούνιο του 2020 είχε υπογραφεί επικαιροποιημένο μνημόνιο συνεργασίας σε επιστημονικό και ερευνητικό επίπεδο ανάμεσα στο Πανεπιστήμιο και τους δύο δήμους για μετασκευή κλασσικού πλοίου σε σύγχρονο υβριδικό (ηλεκτρικό και συμβατικού καυσίμου) καθώς και την δημιουργία των πρώτων «πράσινων» λιμένων σε Αίγιο και Άγιο Νικόλαο Δωρίδας.

Επίσης, για την κατασκευή Έξυπνου Δικτύου με χρήση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας οι οποίες θα προσφέρουν την καθαρή παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια στο πλοίο, των αναγκαίων ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων των Λιμένων καθώς και παρεμβάσεων στις κτιριακές υποδομές και τον περιβάλλοντα χώρο. Η Αποθήκευση Ενέργειας προβλέπεται να πραγματοποιηθεί με προηγμένες τεχνικές βέλτιστης και ασφαλούς φόρτισης (π.χ. επαγωγική φόρτιση) σε συσσωρευτές ιόντων λιθίου, ακολουθώντας όλους τους ευρωπαϊκούς και διεθνείς κανόνες ασφαλείας».

Πηγή: εφημερίδα «Πελοπόννησος»

Ο εφιάλτης για τα πλατάνια της Ναπάκτου παραμένει

Διαβάστε τι ισχύει σήμερα για το παραλιακό μέτωπο της πόλης

 «Ζωντανεύει ένας από τους χειρότερους εφιάλτες για τη Ναύπακτο». Με αυτό τον τίτλο κυκλοφόρησε πέρυσι το καλοκαίρι η «ε» σε ένα τεύχος της, αναδεικνύοντας το θέμα της ασθένειας των πλατανιών, καθώς ένα εξ αυτών στην παραλία της Ψανής επιβεβαιώθηκε ότι νοσούσε. Σχεδόν ένα χρόνο μετά η «ε» με αφορμή την ανακοίνωση δήμου και Λιμενικού Ταμείο επαναφέρει το θέμα, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου, αλλά και καταγράφοντας την κατάσταση που επικρατεί. Διαβάστε το αναλυτικό ρεπορτάζ.

Το μεταχρωματικό έλκος πέρυσι το καλοκαίρι είχε κάνει για δεύτερη φορά την εμφάνισή του στην πόλη της Ναυπάκτου, απειλώντας τον πλούτο των δύο παραλιών της, και φέρνοντας έτσι δήμο και δασαρχείο σε θέση εγρήγορσης για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Η ανάγκη επί του θέματος να επιληφθούν οι ειδικοί οδήγησε λίγο αργότερα στον ερχομό κλιμακίου με επικεφαλής τον Δρ. Παναγιώτη Τσόπελα, δασολόγο φυτοπαθολόγος του Ινστιτούτου Μεσογειακών και Δασικών Οικοσυστημάτων, ο οποίος έχει έρθει ξανά για τον ίδιο λόγο στη Ναύπακτο, όταν πριν περίπου τρία χρόνια είχε προσβληθεί άλλο πλατάνι από την ασθένεια στην παραλία του Γριμπόβου.

Η αναγκαστική κοπή

Αποτέλεσμα αυτής της επίσκεψης ήταν και οι άμεσες ενέργειες που δρομολογήθηκαν, αφού ο χρόνος για την αντιμετώπιση του προβλήματος είναι πολύτιμος. Το μολυσμένο από την ασθένεια πλατάνι, το οποίο βρισκόταν στο δυτικό άκρο της παραλίας της Ψανής κόπηκε, ενώ «θυσιάστηκε» βάσει του πρωτοκόλλου που υπάρχει και το αμέσως διπλανό του από την αριστερή πλευρά. Επόμενη ενέργεια που έγινε ήταν η διάνοιξη ένας αύλακα βάθος ενός περίπου μέτρου μεταξύ του δεύτερου και του τρίτου πλατάνου προς τα ανατολικά, με στόχο να απομονωθούν όλα τα δέντρα από εκείνο στη σειρά και μετά, αποκλείοντας τη από εκεί μετάδοση της ασθένειας, Ο αύλακας αυτός στην ουσία θα σφράγιζε την όποια σύνδεση μεταξύ τους, τουλάχιστον από τις ρίζες.

Μεταξύ των όσων είχε αναφέρει ο καθηγητής, ήταν και το καμπανάκι που χτύπησε δυνατά, όντας κάθετος για τη χρήση των μηχανημάτων στην παραλία, τονίζοντας πως θα πρέπει πλέον να αποκλειστεί η είσοδός τους στην ακτή, ενώ για εκείνα που εκτελούν εργασίες κλαδέματος τόνισε πως θα πρέπει να απολυμαίνονται αυστηρά. Ερωτηθείς για το πότε υπολογίζεται πως προσβλήθηκε με την ασθένεια το συγκεκριμένο δέντρο, είχε πει πως βάσει της εικόνας του αυτό μπορεί να συνέβη μέχρι και δύο χρόνια πριν, παρατήρηση η οποία έχει τη σημασία της για το τι βλέπουμε σήμερα, αλλά και το τι στην πραγματικότητα μπορεί να υποβόσκει.

Η νέα ανακοίνωση του δήμου

Όλα αυτά έγιναν το προηγούμενο καλοκαίρι και έκτοτε δήμος, Λιμενικό Ταμείο και δασαρχείο εποπτεύουν το παραλιακό μέτωπο της πόλης, συνεχίζοντας να κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου κυρίως προς τους επαγγελματίες, κάποιοι εκ των οποίων όπως αποδείχτηκε δεν είναι και τόσο υπάκουοι καθώς φρόντισαν, ακόμα και μετά το θόρυβο που προκλήθηκε, να συνεχίζουν τις παρεμβάσεις επάνω στα δέντρα. Στη διάρκεια της εβδομάδας, για την επαναφορά του θέματος στο προσκήνιο, ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Περιβάλλοντος Θωμάς Κοτρωνιάς και ο πρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου Σπύρος Τσέλιος εξέδωσαν ανακοίνωση, με την οποία υπενθυμίζουν τις ρητές απαγορεύσεις που υπάρχουν σχετικά με το θέμα.

Συγκεκριμένα η ανακοίνωση αναφέρει:

«Ενόψει έναρξης της καλοκαιρινής περιόδου και της λειτουργίας των καταστημάτων στο παραλιακό μέτωπο της πόλης, την τοποθέτηση των τραπεζοκαθισμάτων και ομπρελών στις παραλίες, το Τμήμα Πρασίνου & Αγρ/κής Ανάπτυξης της Δ/νσης Περιβάλλοντος και το Λιμενικό Ταμείο Ναυπάκτου εφιστά την προσοχή που πρέπει να επιδείξουμε σχετικά με την προστασία των πλατάνων από την ασθένεια του μεταχρωματικού έλκους.

Μετά από επιβεβαιωμένες προσβολές της ασθένειας σε πλατάνια της πόλης μας και τις ενέργειες που προέβη ο Δήμος σε συνεργασία με το Δασαρχείο Ναυπάκτου, ανακοινώνουμε ότι:

ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ ΡΗΤΑ

  1. ΤΟ ΚΛΑΔΕΜΑ
  2. Η ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΠΙΝΑΚΙΔΩΝ ΚΑΙ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ (φώτα, κτλ.)
  3. Η ΕΙΣΟΔΟΣ ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΩΝ-ΕΚΣΚΑΠΤΙΚΩΝ για πάσης φύσεως εργασίες τοποθέτησης ομπρελών και άλλων στοιχείων σε όλη την παραλία, καθώς οι ρίζες των πλατάνων αναπτύσσονται σε μεγάλη απόσταση και έρχονται σε επαφή μεταξύ τους
  4. Η ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΠΟΥ ΤΡΑΥΜΑΤΙΖΕΙ ΤΑ ΠΛΑΤΑΝΙΑ
  5. Η ΑΥΘΑΙΡΕΤΗ ΦΥΤΕΥΣΗ ΠΛΑΤΑΝΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΔΕΝΤΡΩΝ

Η ασθένεια του μεταχρωματικού έλκους του πλατάνου είναι θανατηφόρος και νεκρώνει τα δέντρα οποιουδήποτε μεγέθους και ηλικίας, δεν υπάρχει φάρμακο ή ίαση της ασθένειας.

Καθώς η διασπορά του μύκητα γίνεται με ανθρώπινες παρεμβάσεις πρέπει να επιδειχθεί, από το σύνολο των δημοτών και ιδιαίτερα τους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε σημεία που φύονται πλατάνια, προσοχή και υπευθυνότητα με στόχο τη διάσωση του φυσικού μας πλούτου.

Είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε διευκρίνηση και σας τονίζουμε ότι στα πλατάνια επεμβαίνουν μόνο οι αρμόδιες υπηρεσίες».

Τι συμβαίνει σήμερα

Τι συμβαίνει όμως σήμερα με τα πλατάνια της πόλης; Η εικόνα ορισμένων εξ αυτών προκαλεί προβληματισμό στους περαστικούς, ενώ τα σενάρια βάσει αυτής, για εξάπλωση της ασθένειας και σε άλλα, καλά κρατούν. Η «ε» κάνοντας ρεπορτάζ έθεσε το ζήτημα και πήρε απαντήσεις, οι οποίες φωτίζουν την υφιστάμενη κατάσταση. Όπως μας είπε η Δέσποινα Αβραμίδου, Γεωπόνος του Τμήματος Αγροτικής Ανάπτυξης και Πρασίνου, της Δ/νσης Περιβάλλοντος του δήμου Ναυπακτίας, για την ώρα δεν φαίνεται το μεταχρωματικό έλκος να έχει προσβάλει άλλα πλατάνια. Γιατί όμως ορισμένα δίπλα από εκείνα που κόπηκαν πέρυσι στην παραλία της Ψανής έχουν ξεραθεί; Όπως μας είπε, το πρώτο από τα ανατολικά πλατάνι, δίπλα από τον αύλακα που είχε σκαφτεί, επηρεάστηκε από το ζιζανιοκτόνο που ρίχτηκε, ενώ το ίδιο συνέβη και στα μικρότερα που είναι από την κάτω πλευρά πάνω στον αιγιαλό. Η μοίρα αυτών είναι προδιαγεγραμμένη καθώς αναμένεται σύντομα να αποτελέσουν παρελθόν, όχι όμως λόγω της ασθένειας, και σε αυτό υπήρξε κάθετη η κ. Αβραμίδου. Ένα ακόμα δέντρο με προβληματική εικόνα είναι αυτό που βρίσκεται στη μέση περίπου της ίδιας παραλίας, και πιο συγκεκριμένα μπροστά από το ξενοδοχείο Λίντο. Από πολλούς εκφράστηκε ο φόβος μήπως προσβλήθηκε από το μεταχρωματικό έλκος, όμως και εδώ η Γεωπόνος του δήμου υπήρξε καθησυχαστική. Το συγκεκριμένο δέντρο, το οποίο αποτελεί ένα από τα δύο που ξεκινούν μάλιστα από την ίδια ρίζα δεν έχει νοσήσει, όμως δυστυχώς όπως όλα δείχνουν και αυτό θα πρέπει κάποια στιγμή να κοπεί, σε συνεννόηση με τον ιδιοκτήτη του χώρου, καθώς βρίσκεται εντός ιδιοκτησίας.

Η εξάπλωση στην ορεινή Ναυπακτία

«Υπάρχει εντός του ιστού της πόλης εικόνα άλλων πλατανιών που να προβληματίζει;», ρωτήσαμε την κ. Αβραμίδου ακολούθως, για να μας απαντήσει ότι αυτή τη στιγμή δεν φαίνεται κάτι τέτοιο, όμως αυτό δεν θα πρέπει να προκαλεί εφησυχασμό, καθώς η ασθένεια ανά πάσα στιγμή μπορεί να εμφανιστεί και πάλι, σκορπώντας τον «τρόμο». Κι αν φαίνεται υπερβολική η φράση, τότε σκεφτείτε την πόλη της Ναυπάκτου χωρίς πλατάνια στις δύο παραλίες και θα καταλάβετε πως μόνο τέτοια δεν είναι. Επόμενο ερώτημα που θέσαμε είναι το τι έχει συμβεί εκτός της πόλης, αφού το μεταχρωματικό έλκος έχει εξαπλωθεί στην περιφέρεια του δήμου. Εδώ, όπως μας μεταφέρθηκε, στόχος είναι να προστατευθούν τα δέντρα εντός των κοινοτήτων, αφού τα εκτός είναι δύσκολο έως αδύνατο να θωρακιστούν. Αυτή η εγγενής αδυναμία άλλωστε έχει ήδη γίνει εμφανής καθώς δεν είναι λίγα εκείνα τα πλατάνια που έχουν νοσήσει και φαίνεται αυτό στη διαδρομή προς την ορεινή Ναυπακτίας.

Τελευταίο θέμα που θέσαμε είναι το τι έχει γίνει με τα δέντρα υγράμβαρης, τα οποία σε βάθος χρόνου θα μπορούσαν να αποτελέσουν μία κάποια λύση, καθώς μπορούν να επιτελέσουν σχεδόν τον ίδιο ρόλο με τα πλατάνια, χωρίς όμως να κινδυνεύουν. Ο δήμος έχει προμηθευτεί εδώ και μήνες 100 τέτοια από τη Ρόδο, τα πρώτα εκ των οποίων μάλιστα δόθηκαν όπως πληροφορηθήκαμε στην κοινότητα της Στράνωμας, ενώ το ίδιο αναμένεται να γίνει στο μέλλον με την τοποθέτησή τους και σε άλλα σημεία που θα κριθεί αναγκαίο, περισσότερο δοκιμαστικά βέβαια σε αυτή τη φάση.

Το θέμα, με αφορμή και την έναρξη της θερινής σεζόν, κρίνεται άκρως σημαντικό, καθώς όπως παρατηρήσαμε και πιο πάνω, δεν είναι λίγες οι παρεμβάσεις που έχουν γίνει στο παραλιακό μέτωπο της πόλης, πολλές εκ των οποίων μάλιστα «ακουμπούν» πάνω στα δέντρα. Η μη τήρηση των κανόνων που έχουν δοθεί, μπορεί σήμερα να μη φανερώνουν το πρόβλημα, από τη στιγμή όμως που ο κίνδυνος ελλοχεύει κάθε απερίσκεπτη ενέργεια μπορεί πολύ εύκολα να τη βρούμε μπροστά μας με ανυπολόγιστες συνέπειες. Γι’ αυτό η προσοχή από όλους είναι κάτι περισσότερο από επιβεβλημένη.

Από την έντυπη έκδοση της εφημερίδας “εμπρός” 

Ηλ. Δημητρόπουλος: Το Ναυπακτοβενέτικο στο 1821

(Συμβολή του ΝΑΥΠΑΚΤΙΑΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΠΑΤΡΩΝ «ο Άγιος Χαράλαμπος», στον εορτασμό των 200 χρόνων της Εθνικής Παλιγγενεσίας)

Του Ηλία Στ. Δημητρόπουλου, Διευθυντή της εφημερίδας «Ναυπακτιακή Φωνή», πρ. Προέδρου του Ναυπακτιακού Συνδέσμου Πατρών «ο Άγιος Χαράλαμπος»

Το νόημα του 1821 μπορεί να συνοψιστεί μόνο και με μια λέξη. Και η μοναδική αυτή λέξη ακούει στο όνομα ‘’ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ’’. Είναι αυτό που  κατάφερε το μικρό Έθνος των αγροκτηνοτρόφων, των τσοπάνηδων, των ψαράδων, των αγωγιατών, των ευπόρων, των φτωχών, των ναυτικών, των εγγραμμάτων, των αγραμμάτων,  των εμπόρων, των ιερωμένων.

Συνεκτικός κρίκος,  που κράτησε υψηλό το φρόνημα για 400 ή κατά περίπτωση και 500 χρόνια,  η Χριστιανική πίστη, το μεγαλείο της αρχαίας ιστορίας των προγόνων, η αύρα του διαφωτισμού και της γαλλικής Επανάστασης, ο σπόρος για το ποθούμενο του Κοσμά του Αιτωλού, η γραφίδα του Αδαμάντιου Κοραή, το μανιφέστο του Ρήγα Φεραίου, η εχεμύθεια των Φιλικών, το περίφημο κείμενο «Ελληνική Νομαρχία», ήταν όλα αυτά κι άλλα πολλά, που μετενσαρκώθηκαν στο σύνθημα ‘’Ελευθερία ή θάνατος’’.

Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 ήταν η πρώτη εξέγερση στα Βαλκάνια και σε ολόκληρη την  Ευρώπη, που αγνόησε τις  δυσμενείς αποτρεπτικές συνθήκες. Ήταν ένας αγώνας μεταξύ του Δαβίδ και του Γολιάθ και τελικά νικητής βγήκε ο Δαβίδ.

Αυτή η Εθνική αναγέννηση και  η εξέλιξή της σε κρατική υπόσταση, αποτελεί σημείο αναφοράς όλων των Ελλήνων δια μέσου των αιώνων, που συνεχίζει να εμπνέει και να αποτελεί ανεξάντλητη πηγή αυτογνωσίας, χρέους, υπερηφάνειας και οδοδείκτη στο διηνεκές.

Χρωστάμε τιμή  και χρέος στους ήρωες προγόνους μας, που θυσιάστηκαν «για του Χριστού την Πίστη την Αγία και της Πατρίδος την Ελευθερία».

Δεν χωρούν στείρες γκρίνιες, και αντιπαραθέσεις για το νόημα και το πνεύμα της μεγάλης εξέγερσης και πολύ περισσότερο απόπειρες αποδόμησης του μεγάλου αγώνα.

Τους σκοπούς της Επανάστασης φρόντισαν οι ίδιοι οι πρωταγωνιστές να  τους κάνουν γνωστούς στους Έλληνες, αλλά και σ’ όλον τον κόσμο.

Αρκεί και μόνο μια ματιά στη διακήρυξη της Α΄ Εθνοσυνέλευσης της Επιδαύρου το 1822, για να έχουμε την ξεκάθαρη απάντηση :

«…ο πόλεμος αυτός είναι πόλεμος εθνικός, πόλεμος ιερός, πόλεμος, του οποίου η μόνη αιτία είναι η ανάκτησις των δικαίων της προσωπικής ημών ελευθερίας, της ιδιοκτησίας και της τιμής, τα οποία, ενώ την σήμερον όλοι οι ευνομούμενοι και γειτονικοί λαοί της Ευρώπης τα χαίρουσιν, απ ημάς μόνον η σκληρ και απαραδειγμάτιστος των οθωμανών τυραννία επροσπάθησε με βίαν ν’ αφαιρέσ και εντς του στήθους ημών να τα πνίξ».

Αξίζει ακόμη να υπογραμμιστεί ότι το Α΄ Σύνταγμα (1822) περιλαμβάνει και την κατάργηση του θεσμού της δουλείας, αυτού του βάρβαρου θεσμού, που ίσχυε ακόμη σε ορισμένες Ευρωπαϊκές χώρες, ενώ στις ΗΠΑ καταργήθηκε μόλις το 1863.

Μετά απ’ αυτή την μικρή εισαγωγή ας ανασύρουμε την ιστορική μνήμη στα συμβάντα σε μια γωνιά της Ελλάδας, τη Ναυπακτία και ας καταθέσουμε το σέβας μας σ’ αυτούς που θυσιάστηκαν και σ’ όλους που αγωνίστηκαν για την Ελευθερία μας, μέχρι να ‘ρθει η Ευλογημένη ώρα, μετά οκτώ χρόνια αγώνα, για να υψωθεί πανηγυρικά η σημαία, στις 18 Απριλίου 1829, στην κορυφή του κάστρου.

ΤΟ ΝΑΥΠΑΚΤΟΒΕΝΕΤΙΚΟ ΣΤΟ 1821

Ναυπακτοβενέτικο, ονομαζόταν η περιοχή που περιλάμβανε την πόλη της Ναυπάκτου και τα χωριά που οριοθετούνταν από το τόξο που άρχιζε από τα χωριά της πεδιάδας του Μόρνου και εκτεινόταν ΒΔ στη γραμμή Παλαιοχωράκι- Φαμίλα- Πόργιαρη, ρου Εύηνου – Γαλατάς.

Ο διοικητικός διαχωρισμός της Ναυπακτίας σε δύο Επαρχίες (καζάδες) ανάγεται στην Τουρκοκρατία και έτσι προέκυψε ο καζάς των Κραβάρων και ο καζάς του Βενέτικου, που χρωστάει τ’ όνομά του στην παρουσία των Βενετών, Α΄ Ενετοκρατία (1407-1499 μ.Χ.) και Β΄ Ενετοκρατία (1687- 1699).

Ο Βενέτικος καζάς, ανεπίσημα, χωριζόταν στο πάνω Βενέτικο, που περιλάμβανε τα ορεινά χωριά: Σκάλα, Βελήμαχο (Άνω Δάφνη), Παλαιοχωράκι, Νιόκαστρο, Φαμίλα,  Ριγάνι (Βρώστιανη), Μαμουλάδα, Αφροξυλιά, Βομβοκού,  Καλαβρούζα και το κάτω Βενέτικο που περιλάμβανε τη Ναύπακτο και τις πεδινές περιοχές του Αντιρρίου, της Χάλκειας και του Μόρνου.

ΠΡΟΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΑ ΚΙΝΗΜΑΤΑ ΣΤΟ ΒΕΝΕΤΙΚΟ

Ένα, άγνωστο εν πολλοίς, προεπαναστατικό κίνημα ήταν αυτό των Ξηρομεριτών Αλεξανδρή και Χαμπαίου, που σημειώθηκε το 1807 στα πέριξ της Βρώστιανης μέρη (σημερινό χωριό Ριγάνι).

Την εποχή του Αλή Πασά τα χωριά του ορεινού Βενέτικου και ειδικότερα το Νιόκαστρο εποικίστηκαν από Τζουμερκιώτες βλαχοποιμένες, που παραχείμαζαν στην Ακαρνανία (Ξηρόμερο) και γι΄ αυτό αποκαλούνταν και Ξηρομερίτες. Έτσι εξηγείται η παρουσία των ανωτέρω στην περιοχή.

Την εποχή εκείνη διοικητής της Ναυπάκτου ήταν ο γιος του Αλή Πασά Μουχτάρ.

Ο Ανδρέας Καρκαβίτσας διέσωσε το ακόλουθο  ηρωικό τραγούδι γι’ αυτό το επαναστατικό κίνημα και την κατάπνιξή του :

«Αλεξανδρής επέρασε ‘ς τη μέση τ’ Αποκόρου

Έκανε κι ένα πόλεμο στη Βρόσθιαν’ από κάτου

Εβάρεσ’ έναν κολιντζή και πέντε παλικάρια

Και πέρα δίπλαν έκαμε πέρα κατά το Κοτρώνι

Ο Λιάσκας τόμου τόμαθε ΄ς τον  Έπαχτο ‘ς το κάστρο

Τα παλικάρια σύναξε και τον τορό του πήρε

Σαν πήγε και τον ηύρικε ΄ς το έρμο το λημέρι

Το καραούλι χούγιαξεν ο Γιάννης ο Χαμπαίος

Για σήκ’ απάν Αλεξανδρή για σήκ’ απάν’ Αλέξη,

Η παγανιά μας έρχεται πίσ’ απ’ το τορό μας

Μην’ είν’ ο Ντούνας πώρχεται μην’ ο Βλαχοσωτήρης;

Μηδέ ο Ντούνας είν’ αυτός, μηδ’ ο Βλαχοσωτήρης

Είνε’ο Λιάσκας πώρχεται μ’ όλα τα παλικάρια

Και νιφεράμι έβγαλε ’ς’ όλα τα βιλαέτια

Αλεξανδρής ξεσπάθωσε και βγήκε από το λημέρι. 

Του ρίχνουν απ’ τη μια μεριά του ρίχνουν κι απ’ την άλλη.

Βαρέσαν τον Αλεξανδρή και δέκα παλικάρια.

Και το Χαμπαίο ζωντανόν και δυό παιδιά μαζί του.

Χαμπαίε ρίξε τάρματα ξέζωσε το σπαθί σου.

Εγώ δε ρίχνω τάρματα μηδέ και το σπαθί μου,

Είμ’ ο Χαμπαίος ξακουστός και πρώτο παλικάρι

Θε να πεθάνω ‘ς το σπαθί κι απάνου ‘ς το ντουφέκι.

Αρματολός στο Βενέτικο είχε διοριστεί από τον Αλή πασά, το 1806, ο Κώστας Χορμόβας, ο οποίος είχε ως έδρα τη Σκάλα, όπου σώζεται ερειπωμένο το Χορμοβέικο σπίτι.  Αντικαταστάθηκε στο πόστο από τον Φαμιλιώτη Θανάση Σακαρέλο, περί το 1816. Έλαβε μέρος στον ξεσηκωμό του 1821 με δικό του ταϊφά. Ο αδερφός του (;) Διαμαντής Χορμόβας έπεσε ηρωικά στις 10 Ιουνίου του 1821, κατά την ανεπιτυχή πολιορκία του κάστρου του Αντιρρίου, όταν προσπάθησε με σκάλα να αναρριχηθεί  στα τείχη του.

Ο Θανάσης Σακαρέλος υπήρξε ο τελευταίος προεπαναστατικός κλεφτοαρματολός στο Βενέτικο. Καταγόταν από τη Συκιά Φαμίλας, όπου διέθετε πυργόσπιτο, πραγματικό οχυρό με πολεμίστρες και σήραγγες διαφυγής.  Μάλιστα, λέγεται ότι μια σήραγγα διαφυγής είχε στόμιο στην Αγία Τράπεζα του ναού του Σωτήρος στη Συκιά. Διίστανται οι απόψεις κατά πόσο καταγόταν από το γένος Τσιριμώκου ή από το γένος Σίνη

Συνετέλεσε  τοπικά στην ωρίμανση του  επαναστατικού κλίματος, που τόσο ανάγκη υπήρχε για πεπειραμένους πολεμιστές. Βαρύνεται με την πυρπόληση του χωριού της Σκάλας, για λόγους ερωτικής αντιζηλίας, στην πραγματικότητα,  όμως, μπορεί να υπόβοσκε σύγκρουση με τον προκάτοχό του Κώστα Χορμόβα.

Το τραγικό τέλος του επήλθε λίγο πριν την έκρηξη της Επανάστασης και η δημοτική  μούσα το διέσωσε με το τραγούδι:

«Δαγούταγας ξεκίνησε στον Νέπακτον επάνου,

Να κυνηγήση πέρδικες μ’ εν εύμορφο σαΐνι.

Γιόμα κάνει στο Νιόκαστρο και δείπνο στο Ριγάνι,

Και τ’ άλλο γέμα το καλό πηγαίνει στη Φαμίλα,

Στου Σακαρέλου το χωριό, του πρώτου καπετάνιου.

Τον Σακαρέλ’ απάντησε και τόνε χαιρετάει:

‘’Τι κάνεις Σακάρελη μου, πώς είν’ τα παλικάρια ;’’

‘’Σε προσκυνούν Δαγούταγα και σου φιλούν το χέρι,’’

Τον Ψυχογιό του φώναξε, καφέ για να τους ψήσει

Κι ο ψυχογιός τους κέρναε μ’ ένα χρυσό φιλτσιάνι,

Τρείς πιστολιές του δώσανε, πικρές φαρμακωμένες

Η μια τον παίρνει στην καρδιά κ’ η άλλη μέσα στο στόμα,

Κ’ η τρίτη η φαρμακερή στη μέση το κεφάλι.

Το στόμα τ’ αίμα γιόμισε κ’ η γλώσσα του λαλάει,

Η γλώσσα τ’ αηδονολαεί, σαν παλικάρι πούταν.

Τες δυο πιστόλες τ’ έβγαλε απάνου στου Δαγούτην

Και το κεφάλι τούκοψαν, τ’ ασκέρι του Δαγούτη

Και το πηγαίναν στον πασά, στον ίδιον τον Βεζύρη,

Χίλια φλουριά τους έδωσε [και πεντακόσια γρόσια].

 Ο φιλόδοξος Αλή πασάς, προσβλέποντας στην διεύρυνση της επιρροής του και στη δημιουργία δικού του κράτους, αξιολογούσε  τη σπουδαιότητα της Ναυπάκτου με το απόρθητο κάστρο της. Γι’ αυτό διόρισε διοικητή της τον γιο του Μουχτάρ, το διάστημα 1807- 1812 και τον έτερο γιο του, τον Βελή, το 1819, ο οποίος δεν παρέμεινε πολύ στη θέση του, αφού είχαν φανεί στον ορίζοντα τα πρώτα σημάδια για την επερχόμενη ρήξη με τον Σουλτάνο. Αντικαταστάθηκε από τον έμπιστο της Πύλης, Αλή Μπαμπά πασά.

Το Βενέτικο σε σχέση με τα Κράβαρα ήταν σε άθλια κατάσταση, επειδή οι Τούρκοι από τα κάστρα της Ναυπάκτου και του Αντιρρίου εξορμούσαν στα χωριά για λεηλασίες, αρπαγή αιχμαλώτων και γενικότερα πολλοί κάτοικοί του ήταν σε ένα καθεστώς  δουλοπάροικων στα τσιφλίκια των αγάδων.

Ο Ιερομόναχος- ιατροφιλόσοφος, Διονύσιος Πύρρος ο Θετταλός (1774 – 1853), που πέρασε από το Βενέτικο (Κολχουζούρ το αποκαλεί) περί το 1816, σημειώνει με μελανά χρώματα ότι οι κάτοικοι ζούσαν σε αθλία κατάσταση.

Σε αντίθεση τα Κράβαρα, λόγω του απροσίτου του εδάφους, τις εμπειρίες που αποκτούσαν από τις ζητείες – περιοδείες στη Ρωσία, Μολδοβλαχία και αλλού, αλλά και την όποια αυτάρκεια αγαθών, βρίσκονταν σαφώς σε καλύτερη κατάσταση.

Η ΜΕΓΑΛΗ ΜΕΡΑ

Μπορεί Ελληνικό κράτος ή κράτη να είχαν καταλυθεί, όμως το Ελληνικό Έθνος παρέμεινε αναλλοίωτο στα 400-500 χρόνια σκλαβιάς, γιατί διατήρησε τους βασικούς συνεκτικούς δεσμούς.

Ο σπόρος της Ελευθερίας, ‘’το ποθούμενο’’, παρέμεινε αναλλοίωτο στις ψυχές των ραγιάδων. Κοσμάς ο Αιτωλός, Αδαμάντιος Κοραής, Ρήγας Φεραίος, οι επαγγελίες του Αγαθάγγελου, οι φιλικοί και τόσοι άλλοι, κράτησαν το φλάμπουρο του Ελληνισμού, της Χριστιανοσύνης, μέχρι που έφθασε το χαρμόσυνο άγγελμα  ότι ο Αλέξανδρος Υψηλάντης διάβηκε τον Προύθο και μπήκε στην Μολδοβλαχία με το σύνθημα στην προκήρυξή του, που εξέδωσε στις 24 Φεβρουαρίου στο Ιάσιο «Μάχου υπέρ Πίστεως και Πατρίδος».

Το εθνικά αναστάσιμο μήνυμα φτερούγισε στον Μοριά, στη Ρούμελη, στα νησιά και το τρίτο δεκαήμερο του Μαρτίου άναψε η φλόγα της Επανάστασης.

Η Δυτική Ελλάδα καθυστέρησε κάπως να ξεσηκωθεί, γιατί αφενός υπήρχαν πολλά τουρκικά στρατεύματα που πολιορκούσαν τον στασιαστή Αλή πασά και αφετέρου γιατί  οι σπουδαίοι οπλαρχηγοί της περιοχής, Βαρνακιώτης και Στράτος, επέδειξαν, αρχικά, διστακτικότητα.

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΧΤΥΠΗΜΑ

Ο σπινθήρας του ξεσηκωμού για την αποτίναξη του Οθωμανικού ζυγού είχε πλέον ανάψει στα Καλάβρυτα, στην Καλαμάτα, στην Πάτρα  και μεταλαμπαδεύθηκε στην απέναντι στεριά.

Στις 5 Μαΐου 1821, μια τουρκική χρηματαποστολή ξεκίνησε από το Μεσολόγγι για να μετέφερε τις εισπράξεις στη Ναύπακτο και από εκεί θα προωθούνταν τα χρήματα στην Κωνσταντινούπολή.

Το μυστικό του δρομολογίου διέρρευσε και  τοπικοί καπεταναίοι πήραν την απόφαση να στήσουν ενέδρα για να κτυπήσουν την αποστολή.

Κατά την επίσημη ιστορία, επικεφαλής 28 ή 45 παλικαριών, ήταν ο γνωστός Οπλαρχηγός του Ζυγού, Δημήτριος Μακρής.

Στην ομάδα μετείχε και ο Σκαλτσογιάννης, αδερφός του Σκαλτσοδήμου, ο οποίος έφερε  και το παρωνύμιο Μπούτας και κατέστη ο γεννήτορας των Μουτοπουλαίων της Ναυπακτίας.

Όπως με πολύ ζωντανό τρόπο μετέφερε τα γεγονότα ο Σκαλτσογιάννης στο γιο του Σπύρο (παρωνύμιο Τσιμπούρης), η θέση που επιλέχτηκε για το στήσιμο της ενέδρας, ήταν στην Παληοκαζάρμα, όπως ανηφορίζει ο δρόμος από το Περιθώρι προς την Άνω Βασιλική, θέση που ονομαζόταν Σκάλα Μαυρομμάτη, όπου υπάρχει και σχετική αναμνηστική στήλη (ο Σκαλτσογιάννης  δεν κάνει λόγο για παρουσία του Δημήτρη Μακρή).

Στην ενέδρα μετείχε και ο Νιοκαστρίτης Ραφτογιώργος, δεινός σκοπευτής, αλλά με τάση να αυτονομείται.

Είπε στον καπετάνιο:

«Εγώ, θα παραφυλάξω παραδίπλα, αλλά σε διαβεβαιώνω ότι  τον δικό μου (στόχο) τον έχω σίγουρο, κανονίστε για τους άλλους».

Πράγματι με το χάραμα της 5ης  Μαΐου 1821 (λανθασμένα έχει γραφεί η 5η Μαρτίου) εμφανίστηκαν τέσσερις Τούρκοι καβαλαραίοι με το θησαυρό. Αφού τους άφησαν να πλησιάσουν, ο Ραφτογιώργος πυροβολεί και ρίχνει τον δεύτερο καβαλάρη που είχε και τα πουγκιά με τα χρήματα, τον πρώτο τον κατεβάζει ο Σκαλτσογιάννης, και στη συνέχεια πέφτει και ο τρίτος. Ο τέταρτος και τελευταίος προλαβαίνει να τραβήξει απότομα το χαλινάρι και να κάνει ανάστροφη κίνηση προς το Μεσολόγγι, οπότε απλώς καψαλίστηκε η ουρά του αλόγου του.

Τα χρήματα μοιράστηκαν, με το ασημένιο τάσι της χρηματαποστολής ή με μια σκούφια, από τον Μακρή, στη θέση Τριφυλλάκι του Ανατολικού Ζυγού και έκτοτε το σημείο ονομάστηκε ‘’Χαρατσί’’. Έδωσε εντολές στους ομαδάρχες, με τα χρήματα αυτά, να στρατολογήσουν άνδρες στα χωριά τους και έτσι πύκνωσαν  οι ταϊφάδες του αγώνα.

Αυτό το χτύπημα αποτέλεσε το έναυσμα της Επανάστασης στη Δυτική Ελλάδα και φυσικά στη Ναυπακτία.

ΜΑΧΕΣ- ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΣΤΟ ΒΕΝΕΤΙΚΟ ΚΑΤΆ ΧΡΟΝΙΚΗ ΣΕΙΡΑ

1821

Πρώτος στόχος των επαναστατών ήταν η κατάληψη των φρουρίων της Ναυπάκτου και του Αντιρρίου. Τα τρίτο δεκαήμερο του Μαΐου άρχισε από ξηρά η ανάπτυξη στρατευμάτων γύρω της Ναυπάκτου.

Στις 21 Μαΐου κατέπλευσε και μοίρα του Ελληνικού στόλου, αποτελούμενο από έξι Υδραίικα πλοία υπό τον Ανδρέα Μιαούλη, έξι Σπετσιώτικα υπό τον Νικόλαο Μπόταση, τρία Γαλαξειδιώτικα και ένα του Κεφαλλωνίτη Παυλάτου.

Στις 25 Μαΐου άρχισε ο συνδυασμένος σφοδρός βομβαρδισμός της Ναυπάκτου από στεριά και θάλασσα. Οι Τούρκοι φοβισμένοι έβαλαν φωτιά στα σπίτια τους  και κλείστηκαν μέσα στο κάστρο. Στις 5 Ιουνίου έπεσε ο Στρανωμίτης οπλαρχηγός Αντώνης Καϊλής.

Η πρώτη αυτή πολιορκία δεν πέτυχε το σκοπό της και οι Αρχηγοί μετατόπισαν το βάρος για την κατάληψη του κάστρου του Αντιρρίου.

Κατόπιν ορισμένων αψιμαχιών αποφασίστηκε η τελική έφοδος να γίνει στις 6 Ιουνίου. Ο γενναίος οπλαρχηγός, Διαμαντής Χορμόβας, προσφέρθηκε να ανεβεί πρώτος στα τείχη του κάστρου, με σκάλες, ακολουθούμενος από 400 στρατιώτες. Όταν άρχισε ο βομβαρδισμός του κάστρου από τα Ελληνικά πλοία, ο Χορμόβας όρμησε με ένα τσεκούρι στο χέρι, ακολουθούμενος από λίγους συντρόφους, γιατί δυστυχώς οι άλλοι κιότεψαν. Ο Διαμαντής χτυπήθηκε και ο θάνατός του, καθώς και μερικών πιστών συντρόφων του, επέδρασε αρνητικά στο ηθικό του στρατεύματος και η πολιορκία έληξε άδοξα. Είχε προηγηθεί στις 20 Μαΐου ο θάνατος του Σπετσιώτη πλοιάρχου Εμμανουήλ Ι. Ορλάνδου, επικεφαλής κανονιοστοιχίας, που είχε τοποθετηθεί σε υπερκείμενο λόφο του Αντιρρίου.

Το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε εκ νέου στο κάστρο της Ναυπάκτου. Στη φάση αυτή και συγκεκριμένα το βράδυ της 10ης Ιουνίου, ανάγεται η δραματική απόπειρα της πυρπόλησης των τουρκικών πλοίων, που βρίσκονταν μέσα στο λιμάνι, από το παλικάρι, τον ‘’Κυναίγειρο’ της Ναυπάκτου, Γεώργιο Ανεμογιάννη – Παξινό (καταγόταν από τους Παξούς, όπου και εκεί υπάρχει ανδριάντας του).

Η αποτυχία της επιχείρησης, η σύλληψη και ο  ανασκολοπισμός  του Ήρωα, σήμανε και την οριστική λύση της πολιορκίας και το απόρθητο κάστρο θα παραμείνει στα χέρια των Οθωμανών μέχρι τις 18 Απριλίου 1829.

Δύο άλλες προσπάθειες, για την εκπόρθηση του κάστρου,  επιχειρήθηκαν το Φθινόπωρο του 1821 και συγκεκριμένα  στις αρχές Σεπτεμβρίου από τους Ξύδη, Δημοτσέλιο, Μακρή, Κώστα Χορμόβα, Ζαγκανά, Στυλιώτη Μακρυγιάννη, Πιλάλα, αλλά δεν είχαν τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Το ίδιο συνέβη και στην προσπάθεια της 8ης Οκτωβρίου από Γαλαξιδιώτικα πλοία.

Η αποτυχία κατάληψης, των κάστρων της Ναυπάκτου και Αντιρρίου είχε ξεχωριστή σημασία, γιατί αυτά, εφόσον θα καταλαμβάνονταν θα ήταν τα απόρθητα κέντρα στη Δυτική Ελλάδα και όχι το καμπίσιο Μεσολόγγι με τη δραματική συνέχεια.

1822

Το τρίτο δεκαήμερο του Αυγούστου δύο συγκρούσεις σημειώθηκαν στην περιοχή  του Πλατανίτη, στον δρόμο Αντιρρίου-  Ναυπάκτου, που οι Τούρκοι προσπαθούσαν να τον κρατήσουν ανοικτό.

Σύγκρουση στην Κακιά Σκάλα (Κλόκοβα) Ελληνικού αποσπάσματος υπό τον Δημοτσέλιο με  τουρκική φάλαγγα.

Σύγκρουση στο Ελαιοστάσιο με εξερχόμενους από το κάστρο της Ναυπάκτου Τούρκους.

Μάχη στον Πλατανίτη με Τούρκους που κινούνταν μεταξύ Ναυπάκτου και Αντιρρίου.

25 Οκτωβρίου. Μάχη στις Καμαρούλες Ξηροπηγάδου (μύλος Μακρή) του Ανδρίτσου Σαφάκα, εναντίον Τούρκων της Ναυπάκτου, που επιχείρησαν να πιάσουν επαφή με τους Τούρκους του Ομέρ Αφέντη (Καστράκι).

Κάθοδος του Γιάννη Φαρμάκη- Κραβαρίτη, ο οποίος με τους άνδρες του στρατοπέδεψε  για δυο μήνες (Οκτώβριος- Νοέμβριος) στο Μοναστήρι Παναγίας Φιλοθέου Νεοκάστρου. Στο ίδιο Μοναστήρι ξαναγύρισε και παρέμεινε για πέντε μήνες με τους άνδρες του.

1823

Η μάχη στη Βομβοκού. Δύναμη Τούρκων βγήκε από το κάστρο με κατεύθυνση το βουνό Ριγάνι. Τους αντιμετώπισε ο Γιάννης  Φαρμάκης Κραβαρίτης μεταξύ Αγιάννη Πρόδρομου και Αφροξυλιάς. Όπως γράφει ο ίδιος στα πολεμικά πρακτικά, σκοτώθηκαν 15 εχθροί και άλλοι 15 τραυματίστηκαν.

15 Σεπτεμβρίου. Ο πασάς Σκόνδρας με την στρατιά του κατέβαινε από την Αράχωβα με κατεύθυνση το Μεσολόγγι, ακολουθώντας την αριστερή όχθη του Εύηνου. Οι Μακρυγιάννης, Πιλάλας, Ξύδης και Δημοτσέλιος συγκρούστηκαν στον Πόριαρη με τουρκική φάλαγγα, χωρίς βέβαια να μπορέσουν να αναχαιτίσουν μια τέτοια μεγάλη δύναμη.

Η Α΄ μάχη στο Νιόκαστρο. Ο Στυλιώτης Μακρυγιάννης μετά τη μάχη του Πόριαρη κατευθυνόταν, αρχές Νοεμβρίου, προς τη Ναύπακτο. Στο Νιόκαστρο συνάντησε τουρκικό απόσπασμα. Στη μάχη που ακολούθησε σκοτώθηκαν δύο Τούρκοι και οι λοιποί ‘’κακείν- κακώς’’ έπεσαν στη ρεματιά του Σκα καταφεύγοντας στη Ναύπακτο.

16 Σεπτεμβρίου. Στη Γαβρολίμνη ελληνική δύναμη υπό τους  Σκαλτσοδήμο και τον Βρωστιανίτη Γιώργο Αλεξίου (Μουρκογιώργο), συγκρούστηκε με τουρκική δύναμη, με εκατέρωθεν απώλειες και υποχώρηση των Ελλήνων.

29 Δεκεμβρίου. Μια άλλη εξόρμηση, με δύναμη 600 ανδρών, πραγματοποίησαν οι Τούρκοι της Ναυπάκτου. Η επιχείρηση αποσκοπούσε να  κρατούν ανοικτό το δρόμο προς τη δυτική Ελλάδα.   Επειδή η Κακιά Σκάλα φρουρούνταν, ακολούθησαν τον παρακαμπτήριο δρόμο, μέσω Καλαβρούζας. Ο Δημοτσέλιος με μόλις 15 άνδρες παραφύλαγε  στο διάσελο πάνω από την Καλαβρούζα. Ακολούθησε σκληρή μάχη, εν τω μεταξύ έσπευσε για βοήθεια  ο Νικολός Μπαμνιώτης με 34 άνδρες, που απείχε μιας ώρας δρόμο από το σημείο  και μερικοί ντόπιοι. Η κατάσταση εξελίχθηκε σε σκληρή μάχη και τελικά οι Τούρκοι κάμφθηκαν με απώλειες. Πανηγυρικά αναφέρει εγγράφως ο Δημοτσέλιος τη νίκη και τα γεγονότα  στον Γενικό Διευθυντή Δ. Ελλάδας, Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο. Αναφέρει μεταξύ άλλων:

«Μου εβαρέθη και ένας αξιωματικός του Καραγιάννη Μαγουλιανής εις το αυτί…».

1824

20 Μαρτίου. Δεύτερη μάχη στην Κακιά Σκάλα (Κλόκοβα). Τουρκική δύναμη 300 ανδρών, επιχείρησε έξοδο από τη Ναύπακτο με κατεύθυνση το Μεσολόγγι.  Το πέρασμα φρουρούσε ο μπουλουκσής Γιώργος Αλεξίου ή Μουρκογιώργος, που τους αντιμετώπισε σθεναρά και τους ανάγκασε να επιστρέψουν στη Ναύπακτο.

16- 17 Αυγούστου. Τουρκική δύναμη προσπάθησε να εξέλθει προς τα μέρη της κάτω Αφροξυλιάς. Τους αντιμετώπισαν με διήμερες συγκρούσεις οι Μακρυγιάννης, Ζαγκανάς και Πάνος Αλεξίου (Βενέτικος). Οι Τούρκοι είχαν τρεις νεκρούς και αιχμαλωτίστηκε ένας Αρβανίτης. Γράφουν στη Διοίκηση στο Μεσολόγγι:

«Επειδή τον ζωντανόν τον έπιασαν οι Βενέτικοι με τον ταϊφά τους του εδικούς μας Μακρυγιάννη αποφασίστηκε να συνοδευθεί ο ρηθείς προς την υμετέραν εκλαμπρότητα (Μαυροκορδάτος) από ανθρώπους και των δύο μερών, δια να μην αδικηθή μηδέν».

Β΄ μάχη στο Νιόκαστρο. Τουρκικό απόσπασμα  βγήκε από το κάστρο για πλιάτσικο και περιφερόταν στην περιοχή του Νιόκαστρου. Διερχόμενος από την περιοχή ο οπλαρχηγός Αθανάσιος Βαλτινός (καταγωγή από το Χαλκιόπουλο) που κατευθυνόταν προς την Αθήνα, επέπεσε επάνω τους και τους διασκόρπισε.

1825

Το 1825 η Επανάσταση περνάει σε δύσκολη φάση. Η παρουσία του Ιμπραήμ με τακτικό Αιγυπτιακό στρατό και η σύμπραξή του με τον Κιουταχή στην πολιορκία του Μεσολογγίου, βάρυναν το επαναστατικό κλίμα.

8 Γενάρη. Ο Μαυροκορδάτος με σώμα 400 ανδρών περνούσε από το μοναστήρι του Προδρόμου Βομβοκούς. Στο διάσελο ακριβώς πάνω από το μοναστήρι προσβλήθηκε από τουρκική δύναμη. Ακολούθησε σφοδρή μάχη με εκατέρωθεν απώλειες. Τελικά οι Τούρκοι κλείστηκαν στο χωριό της Βομβοκούς, απ’ όπου  υποχώρησαν προς τη Ναύπακτο.

5 Φεβρουαρίου. Ο Δημοτσέλιος με το σώμα του επιχείρησε παρτιζάνικη νυκτερινή επιδρομή εναντίον της Ναυπάκτου.

«… Επήραμε και ζωντανούς τρία Τουρκόπουλα και τέσσερις γυναίκες και δυο Ρωμιόπουλα. Τους επήραμε και πεντακόσια γιδοπρόβατα και δεκαπέντε αλογομούλαρα…», γράφει προς τον Διευθυντή χέρσου Ελλάδας στο Μεσολόγγι.

Παρ’ όλες τις συμπλοκές, οι Τούρκοι της Ναυπάκτου σε συνεργασία με αυτούς του Αντιρρίου, πυκνώνουν τις εξορμήσεις τους στα χωριά του Βενέτικου, φθάνοντας ακόμη 3-4 ώρες δρόμο στο εσωτερικό, όπως γράφει διαμαρτυρόμενος ο Γιάννης Φαρμάκης ο  Βενέτικος (Νιοκαστρίτης)  μαζί με  τους Φαμιλιώτες  προς τον Διοικητή Δ. Ελλάδας, στο Μεσολόγγι.

«Βγαίνουν οι τούρκοι και ρημάζουν τα χωριά φτάνοντας ακόμη μέχρι την Αγία Παρασκευή, 3-4 ώρες δρόμο», (προφανώς εννοεί την Αγία Παρασκευή Νεοκάστρου).

Σε μια τέτοια εξόρμηση συνέλαβαν στην Αφροξυλιά τα παιδιά  του Βαβούλη (προφορική παράδοση) και από τα Παλιοκάστελα Νεοκάστρου άλλα παιδιά τα οποία σούβλισαν στο κάστρο της Ναυπάκτου. Σχετικά η εφημερίδα «Ελληνικά Χρονικά» του Μάγερ στο Μεσολόγγι, έγραφε  στο φύλλο της 9ης  Δεκ. 1825:

«εΙς μίαν εχθρικήν επιδρομήν που γενομένην κατ’ αυτάς στην Επαρχίαν του Βενέτικου, έπιασαν  οι Τούρκοι γυναικόπαιδα τα οποία, φερθέντα εις το εχθρικόν στρατόπεδο καταδικάστηκαν  από τον Αρχιβάρβαρον εις τοιούτον βδελυκτικόν θάνατον».

Μπροστά σ’ αυτή τη δεινή κατάσταση οι δημογέροντες του Βενέτικου υπογράφουν ομολογία τον Δεκέμβριο του 1825, με την οποία ορίζουν Αρχηγό των αρμάτων στο Βενέτικο τον εξ Αρτοτίνας ξακουστό Οπλαρχηγό Ανδρίτσο Σαφάκα.

Την ομολογία, τόσον προς τον Σαφάκα, όσο και προς τη Διοίκηση υπογράφουν συνολικά οι Δημογέροντες των χωριών:

«Αναγνώστης Κίτζου πληρεξούσιος της Επαρχίας,

Ηγούμενος Βενέτιος Αγιάννη Πρόδρομου Βομβοκούς

Γιάννης Γκίκας, Αλεξωσωτήρις, πανοστιάς (πανουργιάς) και ανστάσις γεωργακόπουλος από Βρώστιανη

Πολύχρονος από Βομβοκού

Αναγνοστης δήμος από Κ(γ)αβρουλίμνη

Γιώργος Τζουμπάκης από Φαμίλα

Γαλαντρίας από Καστελόκαμπος και Καλαβρούζα

αδαμοχρίστος, αντριάννις, ραφτοπαναγώτης από Νιόκαστρο

Αντώνης Παπακώστας από Μαμουλάδα

Δήμος Μπέκος από Φοζίλα (Αφροξυλιά)

γιόργος Σκουζής από Παλαιοχωράκι

γηόργος ανιφαντί, ς από Σκάλα

1826

Τέλος Γενάρη τουρκική δύναμη 4.000 ανδρών, με διαταγή των Κιουταχή και Ιμπραήμ κινήθηκε να περάσει στη Φωκίδα, μέσω Ναυπάκτου. Στο Ελαιοστάσιο, φρουρούσε το πέρασμα  δύναμη υπό τον Μακρυγιάννη και τον Σκαλτσοδήμο. Επακολούθησε διήμερη μάχη. Ο Σκαλτσοδήμος με γράμμα του αναφέρει μεταξύ άλλων στη Διοίκηση στις 6 Φεβρουαρίου:

«…Την πρώτη μέρα εφονεύθηκαν πολλοί εχθροί….επτά πήραν οι εδικοί μας, έπιασαν και έναν ζωντανό, όστις είναι Γιανιτσάρης  και Τοπιτζής του Σουλτάνου από τους ειδικούς μας τρείς εφονεύθησαν…».

Στις αρχές του Μάρτη οι μπουλουκξήδες των Σαφάκα, Μακρυγιάννη και Ντελιζάκη, που επιτηρούσαν την περιοχή της Ναυπάκτου, έκαμαν ‘’χωσιά’’ και σκοτώσανε τέσσερις Τούρκους και πήρανε 800 σφαχτά και 10 άλογα.

1827

Γύρω στις 10 του Γενάρη,  Τούρκοι από τη Ναύπακτο αποπειράθηκαν εξόρμηση προς τα χωριά. Ο Γιάννης Φαρμάκης ο Κραβαρίτης ήταν ταγμένος στα Βελβίτσαινα (Παλιόπυργος), για να επιτηρεί τους χώρους έξω από τη Ναύπακτο. Ενημερώθηκε από τάταρη (αγγελιοφόρο) για την έξοδο των Τούρκων. Έπιασε τη θέση μεταξύ Ξηροπήγαδου και Δάφνης. Μετά από πεντάωρη μάχη αναγκάστηκαν οι Τούρκοι να επιστρέψουν στη Ναύπακτο.

Ενώ επέστρεφε  στα Βελβίτσαινα από τη μάχη στο Ξηροπήγαδο, πληροφορήθηκε ότι τουρκικό απόσπασμα περιφέρεται και τρομοκρατεί τα χωριά στο πάνω Βενέτικο. Ευθύς άλλαξε πορεία προς τα αριστερά, εν μέσω κρύου και βροχής και την επομένη συγκρούστηκε με τους Τούρκους  πλησίον του μοναστηριού της Παναγίας Φιλοθέου Νεοκάστρου. Οι Τούρκο, υποδεέστεροι σε δύναμη, υποχώρησαν ατάκτως και τρομαγμένοι κατηφόρισαν προς τον χείμαρρο Σκα.

Το 1827 με την Επανάσταση να γονατίζει, σημειώθηκαν ακόμη δύο συγκρούσεις στην Κακιά Σκάλα, που το πέρασμα φύλαγαν τα αδέλφια Πάνος (αργότερα Πάνος Βενέτης) και Γιώργος Αλεξίου (μεταγενέστερα Μπαρμπαγιάννης). Η πρώτη σύγκρουση περί τα μέσα Σεπτεμβρίου ήταν επιτυχής για τα ελληνικά όπλα.

Η δεύτερη σύγκρουση σημειώθηκε στην Κακιά Σκάλα με το τέλος του χρόνου,  όπου οι αδελφοί Αλεξίου προσπάθησαν να χτυπήσουν υπεράριθμες τουρκικές δυνάμεις, χωρίς επιτυχία.

Η ΜΕΓΑΛΗ ΜΕΡΑ

Έτσι πορεύθηκε το Βενέτικο μέχρι εκείνη την Ευλογημένη Ημέρα, που ήταν η 18η Απριλίου 1829. Η σημαία της Ελευθερίας κυμάτιζε στο Ιτς Καλέ του κάστρου της Ναυπάκτου.

Την ημέρα της εισόδου στην ελεύθερη Ναύπακτο, ο Πληρεξούσιος Αυγουστίνος Καποδίστριας, αδερφός του «αγίου» Κυβερνήτη, Ιωάννη Καποδίστρια, έγραφε στην διακήρυξή του, μεταξύ άλλων.

«Κυματίζει τέλος πάντων η Ελληνική σημαία εις την ακρόπολιν της Ναυπάκτου και το σεμνόν του Σταυρού σημείον….

‘Ελληνες !

Ο Θεός ευδοκεί εις παν επιχείρημα δίκαιον και εις πάσαν τακτικήν και φιλάνθρωπον. Η Κυβέρνησις αγωνίζεται όλαις δυνάμεσιν εις το να αποκαταστήση το Ελληνικόν Έθνος εις την αρχαίαν λαμπρότητα και ευνομίαν».

Σήμερα, 200 χρόνια μετά, καλούμαστε ενωμένοι να επιδείξουμε την ίδια  αποφασιστικότητα με τους αθάνατους του 1821, γιατί ο ίδιος επίδοξος εισβολέας, ‘’βρυχάται’’ ανατολικά του Αιγαίου.

Σεβασμός, Τιμή και Δόξα στους αθάνατους προγόνους μας του ξεσηκωμού του 1821, άνδρες και γυναίκες, επωνύμους και ανωνύμους και βέβαια στους Φιλέλληνες που θυσιάστηκαν για την ελευθερία του γένους των Ελλήνων.

Πηγές- βοηθήματα

Χαράλαμπου Δ. Χαραλαμπόπουλου, Του δήμου Ναυπάκτου η πόλη και τα χωριά, Ε.ΝΑ.Μ, Αθήνα 2006

Του ιδίου, του Δήμου Πυλήνης τα χωριά, Ε.ΝΑ.Μ., Αθήνα 2005

Του ιδίου, Του Δήμου Αντιρρίου τα χωριά

Του ιδίου, ΝΑΥΠΑΚΤΙΑΚΑ ΜΕΛΕΤΗΜΑΤΑ Β΄-Γιάννη Φαρμάκη  οπλαρχηγού Πολεμικά

Πρακτικά 1821- 1833, έκδ. Συλλόγου Δορβιτσιωτών Ναυπακτίας, 1983

Του ιδίου. Ο Αρματολοκαπετάνιος Θανάσης Σακαρέλος, Ν.Φ., φ84, Σεπ. 2017

Ντίνου Μακρυγιάννη, Η Ναυπακτία στο 1821, εκδ. ΑΝΤΙΛΑΛΟΣ

Του ιδίου, Γεώργιος Ανεμογιάννης ο Μπουρλοτιέρης  του Επάχτου (Ιούνιος) 1821, Ν.Φ., φ83/2017

Του ιδίου, ΕΙΚΟΣΙΕΝΙΚΑ, Αθήνα 2021

Ηλία Στ. Δημητρόπουλου, Το βιβλίο του Νιόκαστρου Ναυπακτίας, Πάτρα 2000

Ιωάννου Κοτίνη, Ιστορία Ναυπάκτου και Επαρχίας, Πάτρα 1905 (ανατύπωση, Αθήνα 2001)

Γιάννη Δ. Βαρδακουλά, Η Ναύπακτος στη Διαδρομή του χρόνου, Ναύπακτος 1996

Διονύση Μιτάκη, Ο Δημοτσέλιος στη Ναυπακτία, ΝΑΥΠΑΚΤΙΑΚΑ 1, Ε.ΝΑ.Μ.(1983), σελ. 55 – 71

Νίκου Αντ. Πανταζή, Η Ναύπακτος μέσα στους αιώνες μύθος και πραγματικότητα, Ναυπ. 1991

Αδάμ Μπουτόπουλου, Το Γενεαλογικό δένδρο των Μπουτοπουλαίων

Αρχείο Αλή Πασά, Τόμος Γ΄

Σωτήρη Κωτσόπουλου, Η Ναυπακτία, 1924

Βιολέττας Μπουτοπούλου- Χασάνου, Τιμή στους Προγόνους, Περιοδικό «η δάφνη», τ.42, Ιαν. 2021

 

Το πρόγραμμα διενέργειας rapid tests αυτή την εβδομάδα στη Ναύπακτο

Οι Κινητές Μονάδες Υγείας Μεσολογγίου – Ναυπακτίας, υπό την εποπτεία της Τ.ΟΜ.Υ. Μεσολογγίου, θα διενεργήσουν τυχαίο έλεγχο με δοκιμασία ταχείας ανίχνευσης αντιγόνου (rapid test) και αυτή την εβδομάδα στην πόλη της Ναυπάκτου.

Οι Κινητές Μονάδες Υγείας θα βρίσκονται στη Ναύπακτο τις παρακάτω ημέρες και ώρες:

  • στο ίδρυμα Τσώνη, από Δευτέρα 03/05 έως Παρασκευή 07/05 και ώρες 10:00 – 13:00
  • στην πλατεία Φαρμάκη, Τρίτη 04/05 έως Παρασκευή 07/05 και ώρες 10:00 – 13:00

Τα αποτελέσματα του ελέγχου και οι απαραίτητες οδηγίες θα δίνονται μέσα σε 20 λεπτά.

Σε περίπτωση που κάποιος πολίτης εμφανίσει συμπτώματα επικοινωνεί άμεσα με τον θεράποντα ιατρό του.

Ποι­μα­ντορι­κή Εγκύκλιος για το Πάσχα του Μητροπολίτη Ναυπάκτου

Ἱ­ε­ρό­θε­ος

 ἐ­λέ­ῳ Θε­οῦ Ἐ­πί­σκο­πος καί Μη­τρο­πο­λί­της

τῆς Θε­ο­σώ­στου Ἱ­ε­ρᾶς Μη­τρο­πό­λε­ως Ναυ­πά­κτου καί Ἁ­γί­ου Βλα­σί­ου

Πρός τούς Κλη­ρι­κούς, μοναχούς καί λα­ϊ­κούς

τῆς καθ᾿ ἡ­μᾶς Ἱ­ε­ρᾶς Μη­τρο­πό­λε­ως

Τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,

Καί πάλιν μᾶς ἀξίωσε ὁ Θεός νά ἑορτάσουμε τήν ἐτήσια ἑορτή τῆς Ἀνα­στάσεως τοῦ Χριστοῦ, μέ τήν προσδοκία αὐτό τό γεγονός νά σηματο­δο­τήση τήν δική μας ἐσωτερική ἀνάσταση ἀπό τήν πνευματική νέκρωση, τήν ὁποία βιώνουμε ἀναλόγως μέ τήν ἐνέργεια τῶν παθῶν καί τῶν ποικι­λω­νύμων θλίψεων.

Μετά τόν σταυρό πού ποικιλοτρόπως σηκώνει ὁ καθένας μας, ἔρχεται τό γεγονός τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ γιά νά μᾶς δώση χαρά, ἐλπίδα, πίστη, βεβαιότητα γιά τήν νίκη τοῦ Χριστοῦ ἐπάνω στά προβλήματα πού ἔχουμε.

Τό βράδυ τῆς Ἀναστάσεως, ἀλλά καί ὅλη τήν περίοδο τοῦ Πεντη­κοσταρίου, κυρίως μέχρι τήν ἑορτή τῆς Ἀναλήψεως, ψάλ­λουμε θριαμβευτικά τόν ὕμνο «Χριστός Ἀνέστη ἐκ νεκρῶν, θανάτῳ θάνατον πατήσας καί τοῖς ἐν τοῖς μνήμασιν ζωήν χαρισάμενος». Ὅμως, καί ἐκεῖνο πού εἶναι ἀξιο­πρόσεκτο εἶναι ὅτι ὅταν ψάλλεται στήν Ἐκκλησία ἐπανειλημμένως ὁ ὕμνος αὐτός, προτάσσονται οἱ στίχοι δύο ψαλμῶν τοῦ Δαυίδ, ὁ ὁποῖος ἀναφέρθηκε μέ προφητικό τρόπο στό γεγονός τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ, διά τῆς ὁποίας ὁ Χριστός νίκησε τούς ἐχθρούς Του καί προξένησε χαρά στούς δι­καίους.

Θά ἤθελα ὡς ἕνα μήνυμα, πίστεως, ἐλπίδας καί ἀγάπης νά ἀναφέρω αὐτούς τούς τέσσερεις στίχους τοῦ Δαυίδ, κάνοντας μιά μικρή ἀνάλυση ὡς μιά μικρή θεολογική ἑρμηνεία τοῦ γεγονότος τῆς Ἀνα­στάσεως τοῦ Χριστοῦ καί τῆς δικῆς μας πνευματικῆς ἀνα­στά­σεως.

Ὁ πρῶτος στίχος εἶναι: «Ἀναστήτω ὁ Θεός, καί διασκορ­πισθήτωσαν οἱ ἐχθροί αὐτοῦ, καί φυγέτωσαν ἀπό προσώπου αὐτοῦ οἱ μισοῦντες αὐτόν» (Ψαλμ. 67, 2).

Ἐχθροί τοῦ Θεοῦ εἶναι, κατά τόν ἅγιο Νικόδημο τόν Ἁγιορείτη, οἱ δαίμονες, οἱ ὁποῖοι μισοῦν τόν Θεό καί τυραννοῦσαν τούς ἀνθρώπους πρίν τήν ἔλευση τοῦ Χριστοῦ στόν κόσμο. Ἐπειδή κανένας ἄγγελος ἤ ἄνθρωπος δέν μποροῦσε νά βοηθήση τούς ἀνθρώπους καί νά τούς ἐλευθερώση ἀπό τήν τυραννία τῶν δαιμόνων, γι’ αὐτό καί ὁ Δαυίδ παρακαλεῖ τόν Θεό νά ἐπέμβη, νά ἀναστηθῆ γιά νά διασκορπισθοῦν καί νά φύγουν ἀπό προσώπου Του ὅλοι αὐτοί πού Τόν μισοῦν καί τυραννοῦν τά πλάσματά Του.

Τά ρήματα «ἀναστήτω ὁ Θεός» καί «διασκορπισθήτωσαν οἱ ἐχθροί Αὐτοῦ» καί «φυγέτωσαν», ἄν καί ἔχουν σχηματισθῆ σέ προ­στακτική, ἐν τούτοις ἔχουν εὐκτική σημασία, πού σημαίνει εἴθε νά ἀναστηθῆ ὁ Θεός καί νά δια­σκορ­πισθοῦν οἱ ἐχθροί Του καί νά φύγουν ἀπό μπροστά Του αὐτοί πού Τόν μι­σοῦν. Εἶναι δυνατή προσευχή παρακλήσεως γιά νά ἐλευθερωθοῦν οἱ ἄν­θρωποι ἀπό τήν δυναστεία τῶν δαιμόνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐχθροί τοῦ Θεοῦ.

Ὁ δεύτερος στίχος εἶναι: «Ὡς ἐκλείπει καπνός, ἐκλιπέ­τωσαν· ὡς τήκεται κηρός ἀπό προσώπου πυρός» (Ψαλμ. 67, 2).

Αὐτός ὁ στίχος εἶναι συνέχεια τοῦ προηγουμένου καί δείχνει πῶς θά γίνη αὐτό πού ζητᾶμε ἀπό τόν Θεό. Ὁ Προφήτης Δαυίδ χρησιμοποιεῖ δύο εἰκόνες ἀπό τήν φύση. Ὁ καπνός, ὅταν ἀνέρχεται στόν ἀέρα, ἔπειτα ἀπό λίγο διαλύεται, καί τό κερί, ὅταν πλησιάζη τήν φωτιά, λειώνει. Ἔτσι, ἐξαφανί­ζονται οἱ δαίμο­νες μπροστά στήν δύναμη τοῦ Θεοῦ, ὅπως φαίνεται μέ τήν Ἀνά­στασή Του.

Ὁ ἅγιος Γρηγόριος Νύσσης γράφει ὅτι αὐτό συμβαίνει καί μέ κάθε ἄνθρωπο πού συνδέεται μέ τόν Χριστό. Ὅπως ὁ καπνός διαλύεται, ὅταν ἀνέρχεται στόν ἀέρα καί τό κερί λειώνει ὅταν συνδέεται μέ τήν φωτιά, ἔτσι συμβαίνει ὅταν ἡ θεία Χάρη ἔλθη σέ βοήθεια σέ κάποιον, ἀφανίζει τά πάθη πού ἐπικρατοῦν σέ αὐτόν.

Ὁ τρίτος στίχος εἶναι συνέχεια τοῦ προηγουμένου: «Οὕ­τως ἀπολοῦνται οἱ ἁμαρτωλοί ἀπό προσώπου τοῦ Θεοῦ καί οἱ δίκαιοι εὐφρανθήτωσαν» (Ψαλμ. 67, 3-4).

Καί στόν στίχο αὐτόν ἐννοοῦνται οἱ δαίμονες, οἱ ὁποῖοι μάλιστα χαρακτη­ρίζονται καί ὡς ἁμαρτωλοί, γιατί αὐτοί ἐγέννησαν τήν ἁμαρ­τία καί ἔγιναν διδάσκαλοι τῆς ἁμαρτίας στούς ἀνθρώπους, ἀφοῦ μέ τήν συμβουλή τους οἱ Πρωτόπλαστοι ἁμάρτησαν στόν Παράδεισο. Ἔτσι, μέ τήν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, ἡ ὁποία ὁμοιάζει ὡς φωτιά, λειώνουν οἱ δαίμονες, ὅπως γίνεται μέ τό κερί.

Αὐτό δέν σημαίνει ὅτι παύουν νά ὑπάρχουν οἱ δαίμονες, ἀλλά δέν μποροῦν νά εὑρίσκονται ἐκεῖ πού ἐπισκιάζει ἡ Χάρη τοῦ Χριστοῦ. Αὐτό χαροποιεῖ τούς Χρι­στιανούς, οἱ ὁποῖοι χαρακτηρίζονται δίκαιοι, ἐπειδή ἐπίστευσαν στόν Χριστό καί δικαιώθηκαν ἀπό Αὐτόν διά τῆς ἐν Χριστῷ πί­στεως.

Ὁ τέταρτος στίχος ἀναφέρεται στήν ἡμέρα τοῦ Κυρίου καί τήν ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεώς Του: «Αὕτη ἡ ἡμέρα, ἥν ἐποίησεν ὁ Κύριος, ἀγαλλιασώ­μεθα καί εὐφρανθῶμεν ἐν αὐτῇ» (Ψαλμ. 117, 24).

Μέ τόν στίχον αὐτόν ὁ Προφητάναξ Δαυίδ προφητεύει ἐκεῖνα πού θά γίνονταν ἀργότερα, καί τελικά ἔγιναν κατά τήν ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χρι­στοῦ. Ἡ μεγάλη καί θαυμαστή ἡμέρα τοῦ Κυρίου εἶναι ἡ ἀνα­στάσιμη ἡμέρα καί «ἡ ἐπώνυμος αὐτοῦ γενομένη Κυριακή», κατά τόν Μέγα Ἀθανάσιο.

Εἶναι εὐφρόσυνη ἡ ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ, γιατί, κατά τόν ἅγιο Νικόδημο τόν Ἁγιορείτη, τήν ἡμέρα αὐτή ὁ Χριστός συμφιλίωσε τόν Θεό μέ τούς ἀνθρώπους, στήν πραγ­ματικότητα, κατά τόν Ἀπόστολο Παῦλο, ἔγινε καταλλαγή τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό, κατέπαυσε τήν τυραννία τοῦ διαβόλου, κατήργησε τήν δύναμη τοῦ θανάτου, τούς ἀναξίους ἀνθρώπους στήν γῆ τούς ἔκανε ἀξίους τῶν οὐρανῶν, ἔλυσε τό σκοτάδι τῆς πλάνης, ἐδίωξε τήν ἁμαρτία, ἐφύτευσε τήν ἀρετή καί ἐγέμισε τήν οἰκουμένη ἀπό μύρια πνευ­ματικά ἀγαθά. Ὕστερα ἀπό ὅλα αὐτά πῶς νά μή γεμίσουμε ἀπό ἀγαλλίαση καί εὐφροσύνη, αὐτήν τήν Ἀναστάσιμη ἡμέρα;

Ἑπομένως, οἱ τέσσεροι αὐτοί στίχοι τοῦ Δαυίδ πού προτάσσονται τοῦ ὕμνου «Χριστός Ἀνέστη», ἀλλά καί ἄλλων ἀναστάσιμων τροπαρίων, προσδιο­ρίζουν τό νόημα τοῦ ὕμνου αὐτοῦ καί τό περιεχόμενο τῆς πνευ­ματικῆς μας χαρᾶς μέ τήν ἑορτή τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ.

Ἡ νίκη τοῦ Χριστοῦ ἐναντίον τῶν δαιμονικῶν δυνάμεων συνεχίζεται καί στήν ζωή μας, καίτοι δεχόμαστε πολλές δαιμονικές ἐπιθέσεις, μέ σκέψεις, μέ ἐπιθυμίες, μέ πράξεις, μέ λόγια, ὅμως μέ τήν δύναμη τοῦ Χριστοῦ πρέπει νά ἀγωνιζόμαστε ἐναντίον τους. Αὐτό πρέπει νά γίνη μέ τήν δύναμη τοῦ Χριστοῦ. Ὁ Χριστός νικᾶ μέ τήν δική μας συνέργεια καί συγκατάθεση. Αὐτός ὁ ἀγώνας ἐναντίον τῶν δαιμόνων εἶναι ἡ οὐσία τοῦ Χριστιανισμοῦ.

Τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,

Ὅλα αὐτά πού ἀναφέρθησαν προηγουμένως, εἶναι τό περιεχόμενο τῆς ἑορτῆς τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί τῆς πνευματικῆς μας χαρᾶς. Καί ἐπειδή ὡς Ὀρθόδοξοι Χριστιανοί δεχόμαστε σήμερα τόν πόλεμο τῶν δαιμόνων μέ διαφόρους τρόπους, ἐξακολουθοῦμε νά προσευχό­μαστε ὁ Ἀναστάς Κύριος νά ἐκδιώκη τούς ἐχθρούς Του καί νά τούς διασκορπίζη, ὅπως ἐξαφανίζεται ὁ καπνός πού ἀνέρχεται  στόν ἀέρα καί λειώνει τό κερί ἀπό τήν φωτιά.

Ἔτσι, θά ἔχουμε πνευματική χαρά καί νά ἰσχύη ὁ στίχος τοῦ Δαυίδ πού εἶναι συνέχεια τοῦ τελευταίου στίχου, πού προαναφέρθηκε: «Ὦ Κύριε, σῶσον δή, ὦ Κύριε, εὐόδωσον δή», δηλαδή, Κύριε, σῶσε τόν λαόν Σου, τούς Χριστιανούς καί εὐόδωσε τήν πίστη τοῦ κηρύγματος τοῦ Εὐαγγελίου Σου, ὥστε νά κράζουμε: «Εὐλογημένος ὁ ἐρχό­μενος ἐν ὀνόματι Κυρίου» (Ψαλμ. 117, 25-26).

Χριστός Ἀνέστη, Χρόνια πολλά!

Μέ ἀναστάσιμες εὐχές

Ὁ Μητροπολιτης

†  Ὁ Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ

Αφιερωματικά videos στην Απελευθέρωση της Ναυπάκτου από δήμο και Αρχαιολογία

Δήμος Ναυπακτίας και Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτ/νιας και Λευκάδος παρουσιάζουν τα αφιερωματικά videos για την Απελευθέρωση της Ναυπάκτου

Ο Δήμος Ναυπακτίας παρουσιάζει σήμερα, Μεγάλο Σάββατο, 1η Μαΐου 2021, το πρώτο μέρος του αφιερωματικού οπτικοακτουστικού υλικού για την Απελευθέρωση της Ναυπάκτου (18 Απριλίου 1829), που δημιουργήθηκε σε συμπαραγωγή με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδος.

Τα γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν ανήμερα της ιστορικής Επετείου με τη συμμετοχή του Ναυπακτιακού Χορευτικού Ομίλου Φίλων Ελληνικής Παράδοσης (ΝΑ.Χ.Ο.Φ.Ε.Π.) «Ναυς», του Συλλόγου Αναβίωσης Απογόνων Σουλιωτών Ναυπακτίας «ΕΠΑΧΤΟΣ», αλλά και προσωπικά της Διευθύντριας της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδος, κ.Ολυμπίας Βικάτου.

Το πρώτο μέρος του αφιερωματικού οπτικοακουστικού υλικού είναι ήδη διαθέσιμο μέσα από τις επίσημες σελίδες του Δήμου Ναυπακτίας, ενώ το δεύτερο μέρος θα παρουσιαστεί ανήμερα του Πάσχα, 2 Μαΐου 2021.

Δείτε το πρώτο:

YouTube:

https://www.youtube.com/channel/UCdh6DKMS3gBDcbwcR97lTvQ/videos

Facebook:

https://www.facebook.com/nafpaktiagr

https://www.facebook.com/visitnafpaktia

Instagram:

https://www.instagram.com/dimos_nafpaktias/

https://www.instagram.com/visit_nafpaktia/